AWVN – Mondkapjes op de werkvloer: dit moet u weten

Het kabinet verplicht het dragen van mondkapjes in alle publieke binnenlocaties, zoals de supermarkt, het onderwijs en voor het bezoek aan contactberoepen. Voor de werkvloer en drukke buitenlocaties waar mensen moeilijk 1,5 meter afstand kunnen houden, geldt sinds zaterdag 15 januari 2022 het advies om mondkapjes te dragen. In dit artikel leest u wat u als werkgever moet weten over deze nieuwe coronamaatregel.

Waar moeten mondkapjes worden gedragen?
In de persconferentie van vrijdag 14 januari 2022 is aangekondigd dat het kabinet het dragen van mondkapjes wil uitbreiden. Sindsdien moet op meer plekken een mondkapje gedragen worden. De Tijdelijke regeling maatregelen covid-19 bepaalde al dat een mondkapje verplicht was in bijvoorbeeld het openbaar vervoer en de supermarkt. Iedereen vanaf 13 jaar moet nu een mondkapje dragen in publieke binnenruimtes, op sportlocaties, bij bezoek aan contactberoepen zoals de kapper en in het onderwijs. Sommige personen hebben een uitzondering, omdat zij door ziekte of beperking geen mondkapje kunnen dragen.

Daar komt nu bij dat het kabinet adviseert om een mondkapje te dragen op drukke plekken buiten waar het moeilijk is om 1,5 meter afstand te houden. Bijvoorbeeld in winkelstraten of op de markt.

Voor wie niet kan thuiswerken, geldt ook een advies om een mondkapje te dragen op de werkvloer, bij verplaatsing of als 1,5 meter afstand houden niet kan.

Welk type mondkapje?
Iedereen wordt aangeraden alleen nog medische mondneusmaskers te gebruiken van type II of IIR. Deze mondneusmaskers bieden meer bescherming. Het kabinet raadt af om zelfgemaakte of stoffen mondkapjes te gebruiken. Het belangrijkste is dat het mondkapje goed gebruikt wordt: over de neus, mond en kin.
Kwetsbare personen wordt geadviseerd om een FFP2-masker te dragen. Vooral in situaties met veel bewegingen, waar afstand houden moeilijk is, er geschreeuwd of gezongen wordt en er geen goede ventilatie is. Het FFP2-masker beschermt nog beter dan de andere maskers, omdat het de neus en mond beter afsluit.

Wat betekent dit voor werkgevers?
Voor sommige sectoren geldt (nog steeds) een verplichting om een mondkapje te dragen. Zoals op openbare plekken, in de supermarkt, openbaar vervoer en het onderwijs. Een mondkapje is ook verplicht voor contactberoepen zoals kappers, nagelstudio’s en rijinstructeurs. Verder geldt er nog steeds een thuiswerkadvies. Wie kan, werkt thuis. Als dit niet kan, moet er op het werk 1,5 meter afstand worden gehouden. Het kabinet adviseert dat iedereen een mondkapje draagt als het niet mogelijk is in het werk om 1,5 meter afstand te houden en tijdens verplaatsing. Bijvoorbeeld als medewerkers van de ene ruimte naar de andere ruimte lopen of als zij enige tijd dicht op elkaar werken.

Het OMT-advies gaat nog iets verder, namelijk dat het mondkapje op het werk continu gedragen wordt, tenzij medewerkers eten of drinken. Het kabinet heeft dit advies echter niet overgenomen in de meest recente coronamaatregelen.

Werkgevers kunnen hun medewerkers verplichten een mondkapje te dragen op het werk, ook als dat niet wettelijk verplicht is. Als werkgever moet je namelijk zorgen voor een veilige werkplek. Als het dragen van een mondkapje nodig is om aan die veiligheid bij te dragen, dan kan een werkgever dit van zijn medewerkers verlangen. Het instructierecht dat de werkgever op grond van artikel 7:660 BW heeft, geeft hem daartoe het recht. Begin 2021 oordeelde de rechter dat, als de werkgever in redelijkheid de instructie tot het dragen van een mondkapje mocht geven, de werknemer ook gehouden is deze instructie op te volgen. Doet de werknemer dit niet, dan is de werkgever bevoegd om de loonbetaling aan werknemer op te schorten en hem de toegang tot het werk te ontzeggen, zolang hij de instructie niet opvolgt.

Is er een ondernemingsraad of personeelsvertegenwoordiging, dan zal de werkgever een langdurige mondkapjesplicht wel voorafgaand ter instemming moeten voorleggen. Verplicht u als werkgever de werknemer tot het dragen van een mondkapje, dan zult u ze ook beschikbaar moeten stellen, of op z’n minst de aanschaf daarvan door de werknemer moeten vergoeden.

AWVN adviseert
Werkgevers wordt aangeraden om ervoor te zorgen dat werknemers op de werklocatie beschikken over de medische mondkapjes type II of IIR. Over het gebruik van mondkapjes is nu bekend dat deze kunnen helpen bij het voorkomen van verspreiding van het coronavirus. Het voorkomen van besmettingen op het werk is voor werkgevers belangrijk, omdat hier de uitval door ziekte en quarantaine van medewerkers hoog is en al veel problemen in de bezetting veroorzaakt. Door het beschikbaar stellen van mondkapjes zorgt u er als werkgever voor dat medewerkers het juiste type gebruiken, dat zij regelmatig een nieuwe kunnen pakken en dat zij niet om financiële redenen afzien van het gebruik van mondkapjes. Ook draagt het bij aan het gevoel om veilig naar het werk te gaan voor degenen die niet thuis kunnen werken. Dit is extra belangrijk voor medewerkers die een kwetsbare gezondheid hebben en bij een besmetting meer risico lopen op een ernstig ziekteverloop dan gezonde mensen. De laatste signalen zijn dat de medische mondneusmaskers voldoende op voorraad zijn. Wel is het verstandig om de voorraad beperkt te houden tot enkele weken of maanden, zodat er voor iedereen voldoende aanbod blijft.

Andere nieuwe coronamaatregelen
Na contact met een besmet persoon hoeft iemand niet meer in quarantaine, als diegene langer dan één week geleden een boostervaccinatie heeft gehad of korter dan acht weken geleden corona heeft gehad en hersteld is. Dit op voorwaarde dat diegene geen klachten heeft.
Bekijk de meest recente coronamaatregelen op de website van de Rijksoverheid

Het quarantaine-advies voor mensen met cruciale beroepen wordt nog verder uitgewerkt en later bekendgemaakt door de overheid.